JEOMANYETİK-GRAVİTE DEDEKTÖRÜ İLE İLGİLİ SORULAR - CEVAPLAR
(LÜTFEN
DİKKATLE OKUYUNUZ)
1)
Jeomanyetik-Gravite dedektörü ne amaçla kullanılır?
Yerçekimi yerin yoğunluğuna göre değişir. Bu değişiklikler çok küçük
olduğu için, oldukça hassas bir algılayıcı ile testlerin yapılması ve sonuçların
yorumlanması gerekir. Değişen yerçekimi sayesinde büyük boşluklar
ve büyük metaller tespit edilebilir.
Jeomanyetik alan, gömülü
metalik maddelere ve yer değiştirmiş (kazma-gömme sebebiyle) toprağa göre
değişir.
Değişen doğal manyetik alan sayesinde gömülü maddeler tespit
edilebilir.
2)
Jeomanyetik-Gravite
dedektörü ile kaç metre derini tarayabilirim?
Cihaz yeraltına sinyal
göndermek yerine, yeraltından gelen yerçekimi/jeomanyetik sinyali test eder.
Bu sebeple derinlik sınırı yoktur. Birçok cihazın ulaşamadığı derinliklerden
tespit yapabilir. Ölçümlerin çok dikkatli yapılması ve sonuçların
hassasiyetle yorumlanması gerekir.
3)
Miner A-900
nasıl kullanılır?
Jeomanyetik-Gravite dedektörü, kullanım
kılavuzunda ayrıntılı olarak anlatılan özel ölçüm yöntemleri ile kullanılır.
Profesyonel taramada (gravite), dokunmatik ekrandaki "Reset-Sıfırla" düğmesine basılınca cihaz
yerçekimini ölçer. Yerçekiminin koordinatlarına ek olarak, mutlak yerçekimi
de ekranda belirir. Zamana karşı yerçekiminin oranı da
otomatik olarak hesaplanır. Farklı yerlerde yapılan ölçümler ile değişimin
olduğu nokta belirlenir. Pratik taramada, kullanıcı cihazın tarama
hassasiyetini seçer. "Start - Başlat" düğmesine dokunarak taramayı başlatır
ve sabit hızda arazide dolaşır. Cihazın ses sinyali verdiği noktada
farklılık tespit edilir.
Profesyonel taramada (jeomanyetik), cihaz
gerçek zamanlı olarak doğal manyetik alanın x, y, z koordinatlarını ölçer. Farklı yerlerde yapılan ölçümler ile değişimin
olduğu nokta belirlenir. Pratik taramada, kullanıcı cihaz ile sabit hızda arazide dolaşır. Cihazın
titreşim sinyali verdiği (veya ekrandaki manyetik şiddetin ani değiştiği)
noktada
farklılık tespit edilir.
Cihazın elektromanyetik
sinyal üreteci sayesinde, varolan iki sisteme ek olarak, üçüncü bir sistemle
de tarama yapılabilir. Bu durumda güvenilirlik daha da artar.
4)
Cihazın garantisi var mıdır?
Evet, cihaz 12 ay garantilidir.
5) Cihazın kullanım
kılavuzu var mıdır?
Evet, cihazın Türkçe kullanım kılavuzu vardır.
6) Bu cihaz çivi,
at nalı, gazoz kapağı, konserve kutusu gibi metallerden etkilenir mi?
Hayır.
7)
Cihazın başka kullanım alanları var mıdır? Miner A-900'nin bilgisayarı laptop
gibi kullanılabilir mi?
Miner A-900 Jeomanyetik-Gravite Dedektörü; el
tipi bir bilgisayar üzerinde çalışan profesyonel yazılımlar sayesinde, elektronik devresine
monte edilmiş olan özel ve çok hassas algılayıcılar ile tarama yapar. Cihaz
yerçekimini, jeomanyetik ve elektromanyetik şiddeti ölçerek sayısal verilere dönüştürür. Miner A-900, internete bağlanabilme de
dahil olmak üzere birçok özelliğine sahip olduğundan, tablet bilgisayar gibi
kullanılabilir.
8) Cihaz ne tür pil
ile çalışır?
Cihazın içinde şarjlı piller vardır.
Bu piller çıkartılmaz, sadece kendi cihazı ile şarj edilir. Miner A-900 her
şarjdan sonra saatlerce kullanılır. Elektromanyetik sinyal üreteci bir adet 1,5
Volt alkalin kalem pil (AA, LR06) ile çalışır.
9) Bu cihaz % 100
sonuç verir mi?
Miner A-900 doğruya en yakın sonuçları
vererek kullanıcıyı yönlendirir. Cihazlar farklı fiziksel temellere dayalı
olarak çalışır ve her cihazın mutlaka bir yanılma payı vardır. Profesyonel olan
ve ne istediğini bilen bir araştırmacı; cihazdan aldığı bilgiyi, mantığını
kullanarak yorumlayıp sonuca varmalıdır. Yeraltı araştırmaları sabırla
yapılmalıdır çünkü toprağın aşılabilmesi kolay değildir. Toprak yapısı her
bölgede farklıdır. Gravimetrik sistem ve jeomanyetik sistem, yeraltı
araştırmalarında en güvenilir sonuçları veren jeofizik yöntemler arasındadır.
Arkeolojide kullanımı sınırlı olan gravite sisteminde, hassasiyeti yüksek algılayıcılar
ve dikkatli ölçümler ile güvenilir sonuçlar
alınmaktadır. Jeomanyetik sistem arkeolojide en çok kullanılan yöntemdir ve
güvenilirliği çok yüksektir. Miner A-900 her iki sistemde de ölçümler
yapabilmektedir. 2500 MHz'lik sinyal üreteci sayesinde, elektromanyetik ölçümler
de yapılabilir.
10) Yeraltı
araştırmalarında en çok hangi cihazı önerirsiniz?
Yeraltı araştırmalarında kullanıcı
hedefine göre cihaz seçmelidir. Seçtiği cihazın hangi jeofizik yöntemle
çalıştığını bilmelidir. Seçtiği cihazın kapasitesini bilen kullanıcının alacağı
sonuçlar güvenilir olacaktır. Ürünlerimiz; Miner A-100 Metal Dedektör
(düşük frekans elektromanyetik), Miner A-200 Jeofizik Rezistivite Cihazı (elektrik-direnç), Miner
A-350 Manyetik Alan Tespit Cihazı (manyetik), Miner A-500 Elektromanyetik
Dedektör (yüksek frekans elektromanyetik), Miner A-900 Jeomanyetik Gravite
Dedektörü (manyetik-gravite), Miner A-950 Elektromanyetik Yeraltı Radarı'dır
(yüksek-çok yüksek frekans elektromanyetik). Her cihaz farklı
fiziksel temele dayalı olarak çalışır. Tek yöntem ile tüm sorunların aşılması
zordur. Bu sebeple, farklı yöntemlerle ilgili araştırmalar yaparak ürünler geliştiriyoruz.
Kullanıcıların zor toprak şartlarında sonuç alabilmeleri için sıradışı yöntemler
öneriyoruz.
11)
Miner A-900'ün
tespit edebileceği en küçük maddenin boyutları nedir?
Cihaz yeraltına sinyal
göndermek yerine, yeraltından gelen manyetik sinyali test eder.
Jeomanyetik sistemde; yapısı değişmiş toprağın (kazma, gömme,
yer değiştirme sebebiyle) bulunması
yöntemiyle yapılan araştırmalarda, herhangi bir derinlik sınırı yoktur. Madde
ne kadar derine gömüldü ise, o kadar rahat tespit edilebilecektir.
Çünkü
bir maddeyi yeraltına derin olarak gömebilmek için; önce çok geniş ve derin
bir çukur açıp, sonra büyük miktarda toprağın yerini değiştirmek gerekir. Bu
durumda topraktaki yapı değişecek, katmanlar karışacak, manyetik mineraller
yer değiştirecek, manyetik etki farklılaşacaktır. Yer değiştiren katmanlar
arası manyetik yapı farkı ne kadar fazla ise, hedefin tespit edilebilme
ihtimali o kadar yüksektir.
Gömülü madde manyetik metal
olabileceği gibi;
tahta,
cam, kağıt, mermer gibi manyetik olmayan madde dahi olabilir.
Gömülü madde ne kadar derinde olursa
olsun, dolaylı yoldan bulunabilir. Bu yöntemde ister büyük-ister küçük tüm
maddeler tespit edilebilir.
Gravite sistemindeki
boşluk tespitinde ise; boşluğun
açık ya da kapalı olması, sonuçlara etki edebilir. Boşluk ne kadar büyükse ve
yüzeye yakınsa, o kadar rahat tespit edilebilir.
Profesyonel yöntemde; noktasal
tespitin yapılma kararı, cihazın ölçüm değerlerini yorumlayan kullanıcınındır.
Pratik yöntemde; cihaz yerçekimindeki veya jeomanyetik şiddetteki değişimi
algıladığında, ses sinyaliyle veya titreşimle kullanıcıyı uyarır.
Elektromanyetik sistemde, hedefin
olduğu noktada, cihazın
ekranındaki sinyal gücü ani olarak değişir.
12) Miner A-900'nin
yerçekimi ve jeomanyetik hassasiyeti nedir?
Dünyanın, üzerindeki tüm nesneleri
merkeze doğru çeken bir kuvveti vardır. Bu kuvvete yerçekimi diyoruz. Dünya,
üzerinde bulunan tüm nesnelere bu kuvveti uygular. Newton'un evrensel çekim
kanununa göre; her nesne bir diğerini, kütlesiyle doğru orantılı olarak,
aralarındaki mesafenin karesi ile ters orantılı olarak çeker. Dünyanın kabul
edilen yerçekimi ortalaması
g =
9,81 m/s2
Yani; hava direncini yok sayarsak,
serbest düşen bir nesnenin hızı saniyede 9,81 metre artar. Yerçekimi galileo ya
da gal cinsinden ölçülür. Miner A-900'nin çözünürlüğü 0,0001 G seviyesindedir.
1 gal
= 0,01 m/s2
Cihazın ekrana yansıyan
jeomanyetik şiddet hassasiyeti
10-15
microTesla seviyesindedir.
13) Bu cihazın
çalışma sistemine benzer başka cihazlar var mıdır? Bu cihazı geliştirirken
hangi ürünleri baz aldınız?
Taşınması zor, büyük, kullanımı karışık olan gravimetreler yerine; küçük, elde taşınabilen, yer
kaplamayan, pratik, kullanımı kolay, dijital bir ürün için yola çıkarak Miner
A-900'ü geliştirdik.
Taşınması zor, büyük, manyetometreler yerine; küçük, elde taşınabilen, yer
kaplamayan, manyetik alan şiddetini gösteren, dijital
bir ürün için yola çıkarak Miner A-900'yi geliştirdik.
Miner A-900 pratik bir
üründür. Gravite, Jeomanyetizma, Elektromanyetizma olmak üzere üç sistemle çalışır. Miner
A-900 Jeomanyetik-Gravite Dedektörü'nün çalışma sistemi;
Gravite: Kanadalı Scintrex Şirketi'nin ve
diğer gravimetre üreticilerinin ürünlerininkine benzer. Scintrex Limited Şirketi'nin gravimetre cihazlarıyla
ilgili ayrıntılı bilgi için lütfen firmanın internet sitesini
http://www.scintrexltd.com/dat/content/file/CG-5%20New%20Brochure.pdf
ziyaret ediniz. Scintrex
Şirketi'ne yeraltı araştırmalarına olan katkılarından dolayı teşekkür ederiz.
Jeomanyetizma: İngiliz Geoscan Research
Şirketi'nin ve diğer manyetometre üreticilerinin ürünlerininkine benzer. Geoscan Research Şirketi'nin manyetometre (gradiometre) cihazlarıyla
ilgili ayrıntılı bilgi için lütfen şirketin internet sitesini
http://www.geoscan-research.co.uk/page34.html ziyaret ediniz. Geoscan
Research Şirketi'ne yeraltı araştırmalarına olan katkılarından dolayı teşekkür
ederiz.
14) Birçok yanıltıcı cihaz
kullandım, çok aldandım. Acaba bu cihaz diğerlerinden farklı mı? Bir kez daha
yanılmak istemiyorum.
Haklısınız. Sizi anlıyoruz. Miner
markalı ürünlerin hepsi profesyoneldir. Bu cihazları, yeraltı araştırmalarında
uzman olan kişiler, mühendisler (maden, jeoloji, jeofizik, vb.) ve arkeologlar
kullanır. Miner markalı ürünlerin hepsinin, yurtdışında olan ve hemen hemen aynı
sistemlerle çalışan benzerleri vardır. Ürünlerin hepsinin belirli bir bilimsel
temeli vardır ve hepsi farklı fiziksel temele dayalı olarak çalışır.
Araştırma yapacağınız bölgede, tıpkı bir mühendis gibi tarama yapmak isterseniz, Miner markalı cihazları kullanabilirsiniz. Çünkü araştırma için,
sizin çalışacağınız bölgeye bir
mühendis gelecek olsa, o da bu cihazları gönül rahatlığıyla kullanacaktır. Miner
markalı ürünler ne hayalidir, ne de oyuncaktır. Miner ürünleri, uzmanlara uygun
araştırma cihazlarıdır. Ölçüm yöntemine göre, kullanım kılavuzuna uygun olarak,
dikkatle, sabırla kullanıldığında güvenilir sonuçlar verecektir. Boşu boşuna
kazı yaptırmayacaktır.
15) Bu cihazları nasıl
deneyebilirim? Nasıl emin olabilirim? Toprağa madde gömüp deneyebilir miyiz?
Miner markalı ürünler,
mühendislerin ve uzmanların kullandığı cihazlar olarak düşünmelidir. Mevcut
teknolojide en gelişmiş cihazlar, doğruya en yakın sonuçları
vererek kullanıcıları yönlendirir. Cihazdan gelen veriyi, kullanıcının
yorumlaması çok önemlidir.
Bazı araştırma bölgelerinde,
toprak yapısına bağlı olarak, birkaç farklı cihaz kullanmak veya değişik
teknikler uygulamak gerekebilir.
Araştırma alanının şartlarına ve
hedefe göre cihaz seçmelidir. Doğru yöntem ve cihaz ile, dikkatli çalışmalar
yaparak, verimli sonuçlar alınabilir. Yeraltı araştırmalarında sabırlı olmak
gerekmektedir.
Toprağa madde gömerek deneme yapma
talebi, çevresel faktörleri yok sayarsak ve toprak şartlarını hiç düşünmezsek
mantıklı ve haklı görülebilir. Ancak
bazı fiziksel temellerin ve
sınırlamaların göz önüne alınması gerekmektedir. Uzun yıllar yeraltında kalmış,
büyük maddelerin; toprakla etkileşimini sağladıktan sonra daha rahat tespit
edilebildiğini, farklı toprak yapılarında alınacak sonuçların birbirinden çok
farklı olduğunu unutmamak gerekir.
Yeraltına madde gömerek deneme
yapmak yanıltıcı olabilir. Çünkü test alanı ile, hedeflenen araştırma
bölgesinin şartları birbirinden farklıdır. "Cihaz, test alanında yeni gömülen
maddeyi bulursa, her yerde bulur" diye düşünmek doğru olmayabilir. "Cihaz test
alanında gömülü maddeyi bulamazsa, hiçbir yerde bulamaz" diye düşünmek
yanıltıcı olabilir. Çünkü bir cihaz test alanında tespit yapamayıp, çok daha zor
toprak şartlarında uyarı verebilir. Aynı cihaz test alanında tespit yapıp,
araştırma bölgesinde sinyal vermeyebilir. Bu durum toprak şartlarıyla ve
maddenin yeraltındaki durumuyla ilgili olup, sonuçlar önceden bilinmesi mümkün
olmayan birçok değişkene bağlıdır.
Test
için yeni madde toprağa gömülür, ama yeraltında aranılacak olan madde yeni
gömülmemiştir. Deneme alanının toprak yapısı (mineral içeriği) ile araştırma
alanının toprak yapısı birbirinden farklıdır. Denemesi yapılan madde ile gömülü
olabilecek maddenin büyüklüğü ve cinsi farklıdır. Hatta yeraltında bulunması
hedeflenen madde ile, test alanında yeni gömülen maddenin yeraltında duruş
şekilleri bile birbirinden farklı olabilir.
En önemlisi de, test için
gömülen maddenin bulunduğu noktanın biraz derininde veya çevresinde, sonuca
olumlu ya da olumsuz etki edebilecek, bilemediğimiz ve göremediğimiz başka
kayaçlar ve maddeler olabilir. Bu maddeler sinyalleri perdeleyebilir. Yeraltı
araştırmalarında karşılaşılan en büyük sorunlardan birisi perdelemedir. Bir
maddenin gönderilen sinyale karşı vereceği tepki; çevresinde, altında, üstünde,
sağında, solunda bulunan bir başka madde veya kayaç ya da yapı tarafından
engellenebilir. Buna yerbilimlerinde "Perdeleme Etkisi" denir. Yeraltı
araştırmalarını karmaşıklaştıran ama önceden bilinmesi mümkün olmayan
zorluklardan birisi budur.
Toprağın aşılması hayal edildiği kadar kolay değildir. İşte bu sebeple, piyasada
iyi ya da kötü onlarca farklı cihaz ve yüzlerce farklı teknik vardır.
Bu durumda araştırmacının karar
vermesi, haklı olarak, zorlaşmaktadır. Bizce, araştırmacı için çözüm şöyle
özetlenebilir:
a) Hava testleri yaparak cihazın nasıl
çalıştığı anlaşılmalıdır (manyetik, elektromanyetik, gravite, rezistivite).
b) Araştırmacı alıp kullanmayı
düşündüğü cihazın bilimsel (dikkat: hayali değil) çalışma sistemini satıcıya
mutlaka sormalı ve tatmin edici cevaplar aldığından emin olmalıdır.
c) Araştırmacı karar vermeden önce,
tanıdığı (konusunun uzmanı) bir mühendisin (maden, jeoloji, jeofizik, inşaat,
arkeolog, vb.) fikrine danışmalıdır. Mümkünse, cihazın bulunduğu internet
sitesine uzman kişinin girmesi sağlanmalı ve sitedeki detaylı bilginin
yorumlanması istenmelidir.
d) Cihazını "herşeyi bulur, kaçırmaz,
sadece altını bulur, yüzlerce metre ileriden bulur, yerini gösterir, kendiniz gömmüş gibi bulursunuz, şeklini gösterir, vb."
hayali sözlerde tanıtanlar varsa, alım kararı tekrar düşünülmelidir. Her "uzmanım" diyen, "uzman"
olmayabilir.
e) Bir ürünün nerede üretildiğinden
çok, nasıl çalıştığı ve satıcı firmanın bu konudaki uzmanlığı dikkate
alınmalıdır.
f) Yerbilimleri konusunda uzman
şirketlerden ürün alınmalıdır. Çünkü araştırmacı ne kadar araştırma yaparsa
yapsın, bir noktadan sonra satıcıya güvenmek zorunda kalmaktadır.
g) Profesyonel kullanıma uygun olan
cihaz, bilgisine güvenilir firmadan alındıktan sonra; araştırma alanına
çıkılmalı, zaman kaybettiren onlarca kazma-gömme testi yerine, hedeflenen madde
için taramalar yapılmalı, cihazın sinyal verdiği noktalar belirlenmeli ve o
noktada yasalara uygun çalışmalar yapılmalıdır.
16) Ankara dışındaki
başka illerde bayiniz var mı?
Bayinin kar marjını düşündüğümüzde,
ürün fiyatları en az
% 20-25 artmaktadır. Amacımız son kullanıcıya en uygun fiyatlı ürünleri
sunmaktır. Son kullanıcının araştırmalar sırasında aklına takılan sorular
olursa, bize ulaşması gerekmektedir. Bayi yeterince uzman olmadığında, teknik
desteği yetersiz kalmaktadır. Bu sebeplerden dolayı, bayilik sistemi ile
çalışmıyoruz. Ankara'daki büromuza ulaşarak ürünler hakkında bilgi
edinebilirsiniz.
